Verslag van onze reis naar Dia, Sierra Leone in mei 2007
Door Josephine Smits, Luuk Smits en Hans Meertens
Vrijdag 11 mei 2007: Dommelen-Amsterdam-Gatwick-Freetown
Familie bracht ons naar Schiphol. Na wat perikelen met te veel bagage brak voor Luuk een wel heel vervelende periode aan. Hij moest voor het eerst gaan vliegen en werd door Hans als een volleerde schaapsherder het vliegtuig ingedreven. Een klein uurtje naar Gatwick, Londen. Best veel turbulentie gehad en een wc-bezoek wordt dan een echt avontuur. Onze vlucht naar Freetown zal 6 ½ uur duren We zitten bij de nooduitgang, dus lekker veel beenruimte.
Om 14.00 uur vliegen we boven de Algarve. De Middellandse Zee ligt er mooi bij, zo blauw, zo blauw. Om 15.00 uur zijn we boven het Atlasgebergte (tenminste, dat denken we) met besneeuwde bergtoppen. Luuk kijkt nog steeds niet door het raampje.
Om 17.30 uur landen we op Lungi National Airport. De warmte slaat als een klamme deken om ons heen. We zijn in Afrika. We worden heel hartelijk begroet door onze gastheren Sahr Ngayenga, Tamba James, Ds. Barclay en de chauffeur Mohammed. Dit zou ons begeleidingsteam van deze week zijn. Ze hielden nauwkeurig in de gaten dat ons niets kon overkomen.
Het zijn vreselijk aardige mensen. We praten over van alles. Politiek, privé, het maakt niet uit.
Het duurde wel 2 uur voordat de veerboot kwam. Een chaos van mensen stroomde van de boot. We zijn nu 20 uur onderweg en helemaal brak. De overtocht met de ferry duurde met het wachten in totaal zo’n 3 uur. Met de helikopter ben je er in 7 minuten! Hierna volgt een rit van oost- naar west Freetown. We rijden door een stad met meer dan een miljoen inwoners. Een verpauperde stad met nog duidelijk de sporen van de oorlog, die pas 5 jaar geleden is afgelopen en meer dan 10 jaar heeft geduurd.
Geen elektriciteit, het is soms pikkedonker. Overal zie je marktkraampjes, die slechts verlicht zijn met olielampjes of fakkels. Het is hier voortdurend markt. Sommigen hebben zelf een barretje in elkaar getimmerd en verkopen daar wat. Jonge meisjes verkopen zichzelf op onverlichte straten.
Het verkeer is een grote chaos. Regels lijken er niet te zijn en wie het hardste toetert heeft voorrang. We komen aan in ons hotel, Chinatown, in een toeristische wijk aan het strand. Toeristen zie je hier nog nauwelijks.
Zaterdag 12 mei: Freetown – Bo
Na een redelijke nachtrust hebben we wat over het strand gewandeld. Vissers waren aan het werk. Ze hadden hun boot allemaal vernoemd naar Europese voetbalclubs. Die van PSV bleek gezonken! De vertrektijd van 10.00 uur werd uiteindelijk 12.30 uur. We besluiten dan ook om maar snel af te stappen van onze Europese normen. Nog een kliniek bezocht in Freetown. Alstublieft voorlopig even geen gezeur over lange wachttijden in de Nederlandse zorg.
Vervolgens op weg met onze toch wel luxe jeep. Na een dikke 4 uur over af en toe erbarmelijke wegen gearriveerd in Bo. Het hotel ‘The Imperial Hotel’ was best luxe en de onontbeerlijke airco werkte wel, maar helaas niet geruisloos. We hebben tot nu toe alle regels overtreden van de reisadviezen die we van te voren hadden ingewonnen.
Zondag 13 mei: Bo – Porluma village
Na 3,5 uur arriveerden we in het dorp van Sahr, Porluma village. We waren meteen een attractie . Alvast een bliksembezoekje afgelegd aan de school. De kinderen zullen we morgen zien. Hans en Luuk kregen de beste kamer van het enige huisje van steen dat in het dorp stond. De kamer was bloedheet, maar nu even niet zeuren. Josephine sliep bij de vrouwen.
Maandag 14 mei: In Dia
Een bezoekje gebracht bij de Paramount Chief (een burgemeester /commissaris van de koningin). Deze speelt een belangrijke rol en goed dat ons project zijn aandacht heeft. Daarna gingen we de school in volle actie zien. De leerlingen waren goed geïnstrueerd en marcheerden over het schoolterrein. Wel op zijn Afrikaans, maar de poging was aandoenlijk. Ze zongen:’I love my teacher and my teacher loves me’ . Toch eens proberen of dat op onze scholen ook werkt. We smelten meteen weg voor de kleinsten onder hen.
Veel officiële toespraken en Hans bood een collage van zijn school 'De reis van Brandaan' aan. Hans en Luuk kregen nieuwe namen. Hans werd geïnaugureerd tot Tamba Hans en Luuk kreeg de eretitel van Sahr Tia. Afrikaanse kleding werd aangeboden en ook nog een heuse geit en een zak met levende kippen. We worden al ervaren speechers .
Een voetbalwedstrijd is speciaal voor ons georganiseerd. Voetbalsupporters zijn overal ter wereld meedogenloos. Toen de keeper een bal miste werd er luid gelachen.
Met veel mensen gesproken en ontelbare handen geschud. Mooi was te zien dat de eerste bouwwerkzaamheden al aan de gang waren.
‘S avonds weer terug naar het dorp van Sahr. Een afscheidsfeest gekregen, dat abrupt eindigde door een onweer. In ieder geval zorgde dat voor afkoeling en dus hebben we weer eens goed geslapen.
Dinsdag 15 mei: Dia – Bo
Weer naar de school geweest. Kinderen springen overeind van hun ‘bamboezitstokken’ , waarop alleen een kip zich thuis zou voelen. Het enthousiasme bij het uitdelen van schriftjes is ongekend. We zijn definitief verloren en kunnen geen weerstand meer bieden aan de ontelbare handjes die ons willen aanraken.
Hans vindt het leuk om de kinderen aan het lachen te krijgen. Hij reisde niet als officieel Wanda lid mee, maar als vertegenwoordiger van zijn school. Deze school heeft in het verleden een groot bedrag gedoneerd aan onze stichting.
Veel gesproken met de leraren en we kregen een aantal verlanglijstjes van hen aangereikt. Leraren zijn het belangrijkste bezit van een school, iets wat ook in Nederland nog wel eens wordt vergeten.
Officieel zijn er 579 kinderen ingeschreven, maar die komen niet allemaal dagelijks. Gebrek aan geld of het thuis moeten werken spelen daarbij een rol. Alle kinderen tegelijk gaat ook niet en daarom wordt er in 2 dagdelen lesgegeven. De eerste groep van 8.00 – 12.00 uur en de tweede van 13.00 – 17.00 uur. Lange werkdagen voor de leraren en daarvoor hebben ze nog steeds geen salaris van de overheid ontvangen.
We nemen definitief afscheid en met pijn in het hart vertrekken we weer richting Freetown. De kinderen rennen ons zo lang als mogelijk achterna. We weten nu nog beter waarvoor we het allemaal doen. Sahr heeft andere werkzaamheden en verlaat ons. Onze nieuwe jeep is een stuk minder luxe en we overnachten weer in Bo.
Woensdag 16 mei: Bo – Freetown
We reizen nu echt op zijn Afrikaans. Geen airco meer, onze bagage en passagiers in de open laadbak aangevuld met de geit en de kippen. De bittere armoede blijft overal zichtbaar, maar het lijkt of alles went. Aangekomen in Freetown eten we in restaurant ‘Black and White’ ,waarvan de naam door onze komst wel erg toepasselijk wordt.
Vervolgens werden we afgezet bij een luxe hotel genaamd Cabenda. De kamer was zo groot dat we met zijn drieën op 1 kamer konden slapen. Heerlijke douche, stroom en zelfs een TV. We zijn moe, maar tevreden over het succes van onze reis.
Donderdag 17 mei: Freetown
We gaan vandaag een bezoek brengen aan een lerarenopleiding. Dit bezoek staat in feite
los van onze Wanda missie, maar Hans en Luuk zijn tenslotte leraren en het bloed kruipt waar het niet gaan kan. Alle leermaterialen blijken op dit 'Milton Margai college of Education and Technology' te ontbreken. De rebellen hebben ook hier vreselijk huisgehouden.
Weer heerlijk gegeten bij Black and White. Als je eens terechtkomt in Freetown is dat een echte aanrader. In razende vaart vervolgens naar Calaba Town, waar we verwacht worden om een viering bij te wonen. Weer veel mooie woorden en de zoveelste speech. Ds. Barclay heeft een aanstekelijk enthousiasme. Josephine voelt zich in haar element in de kerk, maar Hans en Luuk staan wat onwennig mee te swingen met de muziek. Een paar onderbrekingen door een weigerende, speciaal voor deze gelegenheid gehuurde, generator. Zoveel moeite voor ons, zoveel mooie woorden en giften. We generen ons enigszins.
Na de viering liepen we in het pikkedonker naar het huis van de dominee. Zaklampjes schenen bij. Het was bloedheet in het huisje en wederom serveerde men ons een maaltijd . Onze hoofden zijn helemaal vol van alle nieuwe indrukken en we leven in een soort van roes.
Vrijdag 18 mei: Naar huis
Deze dag bestond voornamelijk uit wachten, verkeerschaos en verschrikkelijk zweten. Om 13.00 uur vertrokken we van het hotel en pas om 19.00 uur arriveerden we op het vliegveld. Hemelsbreed is dat slechts een afstand van 30 km. De ferry viel af en toe stil en het verkeer in Freetown was nog erger dan normaal.
We vertrekken in stijl. Al het geld is op en we hebben de hele dag nauwelijks kunnen eten of drinken.
Josephine blijft nog een weekje om familie en vrienden te ontmoeten. Hartelijk afscheid genomen van onze Sierra Leonese engelbewaarders. Hun gastvrijheid zullen we nooit vergeten. Luuk is nog steeds geen held in vliegen. Niet zeuren, instappen en rijden maar chauffeur!
Zaterdag 19 mei: Weer thuis (Hans en Luuk)
Om 6.00 uur geland op Gatwick. We zijn nu 22 uur wakker en weten eigenlijk niet meer of we moeten zitten, liggen of lopen. Over 10 uur vertrekt onze vlucht naar Amsterdam. Kwart voor 6 landden we op Schiphol, waar we werden opgehaald door de familie. Na thuiskomst nog veel gepraat en foto’s bekeken. Eindelijk weer een goede nachtrust na zo’n 40 uur in touw te zijn geweest zonder slaap.
De reis was geslaagd en heeft ons overtuigd van het feit dat elke euro van onze stichting goed besteed zal worden. De mensen waren fantastisch en veelal verfijnder dan in Nederland. De gemeenschapszin deed ons aan het Nederland van lang geleden denken.
Optimisme overheerste en van wraakgevoelens naar de rebellen was niets te merken. Het land wil vooruit en voorlopig kan dat niet zonder buitenlandse steun.
Sierra Leone, de mensen en haar natuur waren indrukwekkend. Dat is niet uit te leggen, dat moet je zelf ervaren.
Zaterdag 26 mei: Weer thuis (Josephine)
Na een vermoeiende extra week ben ik weer thuis in Valkenswaard.
Deze reis betekent veel voor mij.
Ik ben blij dat nu meer leden van onze Stichting 'echt' weten waarom en waarvoor we het allemaal doen.
De reis heeft mij veel energie gegeven en moedigt mij nog meer aan om door te gaan. Nieuwe afspraken staan al gepland.
Samen met mijn man en de familie de prachtige foto's van de reis bekeken en ik voel me, misschien een beetje raar, trots. Ik ben erg dankbaar voor het succes van de reis en wil iedereen daarvoor bedanken. Speciale dank gaat uit naar onze vrienden in Sierra Leone, die ons een warm welkom gaven en ons geweldig hebben begeleid.
Laten we met vereende krachten doorgaan met het realiseren van onze doelen!
Nog meer foto's en een videoverslag vind je hier. Ga naar de reisroute en kijk welke reis wij hebben gemaakt in Sierra Leone.
